Emosyon ak enkyetid sante mantal apre nesans
Anpil paran santi yo tris, enkyete, oswa akable pandan gwosès la oswa apre yo fin fè yon tibebe.
Se pa fòt ou si ou genyen youn nan santiman sa yo. Gen anpil rezon ki fè ou ka santi ou tris oswa enkyete, tankou:
- Chanjman òmòn yo, ki ka lakòz depresyon nan kèk moun
- Lè ou fatige paske ou te reveye ak tibebe ou nan mitan lannwit
- Estrès nan pran swen tibebe ou ki fèk fèt la
Twoub atitid ak enkyetid perinatal (PMADs) se pwoblèm sante mantal ki kòmanse oswa vin pi grav pandan gwosès la jiska 12 mwa apre akouchman. Yo komen nan mitan paran yo, men yo ka fè li difisil pou pran swen tèt ou, kay ou, oswa tibebe ou.
Si ou gen nenpòt nan santiman oswa sentòm ki nan lis anba a, tanpri pale ak founisè swen sante ou. Avèk èd ak sipò ki apwopriye, ou ka kòmanse santi ou pi byen.
Èske se jis "baby blues" oswa Depresyon apre akouchman?
Ti bebe blues
Baby blues yo trè komen e yo rive akoz chanjman nan òmòn ou yo apre nesans la. Jiska 80 pousan moun gen ti bebe blues apre yo fin akouche.
Tanpri note ke ti bebe blues gen ladan chanjman lejè nan santiman yo. Pandan tan sa a, ou ka:
- Tanpri santi plis emosyonèl
- Tanpri kriye pi fasil
Sa a trè nòmal! Pifò nan tan an, ou pral santi ou pi byen 2 semèn apre tibebe ou a fèt. Pandan tan sa a, ou ka eseye konsèy sa yo pou pwòp tèt ou-èd.
Depresyon apre akouchman
Depresyon apre akouchman ka gen anpil sentòm. Tanpri note ke santiman yo dire 2 semèn oswa plis. Ou ka santi oswa remake:
- Santi ou trè tris oswa dekouraje pifò jou
- Pa ap jwi bagay ou te konn renmen
- Blame tèt ou oswa santi san valè
- Dòmi twòp oswa pa dòmi menm lè ou fatige
- Pa vle manje oswa bliye manje
- Enkyete anpil li difisil pou konsantre oswa fè travay yo
- Pa vle soti nan kabann oswa pran swen tèt ou
- Twouve li difisil pou pran swen tibebe w
- Panse pou fè tèt ou oswa tibebe ou mal
- Raman: wè oswa tande bagay lòt moun pa fè (vwa, chifre, mesaj)
Depresyon apre akouchman ka kòmanse nenpòt lè nan premye ane apre li fin fè yon tibebe, men li pi komen nan premye youn a sis mwa apre tibebe ou fèt.
Download: Rekonèt ti bebe blues vs Depresyon apre akouchman (PDF)
Lòt pwoblèm komen sante mantal
Jis paske kondisyon sa yo se mwens evidan, li pa vle di ke yo se mwens grav. Si w ap fè eksperyans sa yo, ou merite jwenn èd ak sipò. Si ou deja gen yon dyagnostik de youn nan kondisyon sa yo, sentòm ou yo ka vin pi mal pandan peryòd apre ou fin fè tibebe ou.
Enkyetid perinatal
Enkyetid perinatal se komen pandan gwosès ak nan paran ki jis te gen yon ti bebe. Li ka rive poukont li oubyen avèk santiman tristès oubyen depresyon.
Ou ka genyen:
- Kòlè oswa chimerite
- Santiman konstan nan ke yo te "sou kwen" oswa nève
- Enkyetid konstan
- Difikilte pou chita oswa ap detann
- Laperèz ke yon bagay move ta ka rive oswa pral rive
- Atak panik (batman kè kous, pwatrin oswa gòj sere, pla swe, souf kout)
- Sentòm fizik tankou kè plen, vètij, swe oswa vant fache
- Kous panse
- Pwoblèm dòmi ak apeti
Aprann plis
Twoub obsesyonèl konpulsif (OCD)
Twoub obsesif konpulsif (OCD) se lè moun yo gen panse yo pa vle, ki repete (obsesyon) e ki ka fè yo pè oswa boulvèse. Pou yo santi yo pi byen, moun yo ka fè kèk aksyon oswa travay repete pou pwoteje kont panse sa yo (konpulsyon).
Pandan gwosès la oswa apre ou fin fè yon tibebe, panse ak aksyon sa yo souvan konsantre sou sante ak sekirite tibebe a. OCD ka fè li difisil pou fè aktivite chak jou ou yo.
Ou ka santi oswa remake:
- Fè bagay repete pou ou santi ou pi an sekirite, tankou netwaye anpil oswa tcheke tibebe a anpil fwa
- Panse ki fè pè oswa foto nan tèt ou (obsesyon) ki repete epi ki pap sispann, souvan sou tibebe ou. Sa yo rele panse ki antre san envitasyon.
- Pè pou panse yo menm
- Pa vle rete pou kont ou ak tibebe ou paske ou enkyete ou ka aji sou panse sa yo
Panse sa yo pa vle. Gen yo pa vle di ou pral fè aksyon sou yo.
Aprann plis
Twoub estrès apre twomatik (PTSD)
PTSD se yon kondisyon sante mantal ki rive apre ou fin viv oswa ou temwen yon evènman twomatik.
Twoub estrès pòs-twomatik akouchman se PTSD ki rive apre ou fin akouche paske ou te gen yon akouchman difisil oswa konplike.
Ou ka santi oswa remake:
- Kòchma sou sa ki te rive
- Souvni endezirab oswa santi tankou li ap rive ankò
- Vle evite rapèl sou sa ki te pase, tankou rete lwen moun, kote, oswa bagay ki fè sonje li; pa vle panse oswa pale sou li
- Emosyon fò, ki gen ladan santi angoudi, koupab, fache, oswa wont
- Chanjman nan kò ak dòmi, tankou santi fasil pè oswa so, toujou sou gad, gen pwoblèm pou dòmi, epi jwenn li difisil pou konsantre
Aprann plis ak jwenn èd
Twoub ki lye ak Itilizasyon Dwòg
Maladi itilizasyon sibstans perinatal (SUDs) gen ladan pwoblèm ak alkòl, medikaman preskripsyon, oswa dwòg tankou Cannabis, opioid, ak kokayin pandan gwosès ak apre li fin gen yon tibebe.
Si yon moun nan lavi w gen yon SUD pandan gwosès oubyen apre w fin fè yon tibebe, ou ka wè l :
- Manke vizit sante anvan oswa apre nesans
- Pa ale travay oswa pa pran swen tibebe a
- Èske w gen gwo chanjman nan atitid, enèji, oswa konpòtman (yo te trè fache, trè fatige, oswa gen chanjman atitid)
- Rale lwen fanmi oswa zanmi
- Pa manje byen, oswa pa pran ase pwa
- Montre siy ke yo te bwè oswa segondè (lapawòl slurred, pwoblèm mache, ke yo te dòmi anpil)
- Nou gen sentòm apre yo fin sispann alkòl oubyen dwòg (souke, swe, santi nève, pwoblèm vant)
Aprann plis ak jwenn èd
- BMC Pwojè RESPECT (pou sipò ak tout SUD yo)
- BMC Klinik VAPI (Maladi poumon ki asosye ak vaping) (pou sipò ak vaping ak fimen)
Twoub bipolè
Twoub bipolè se yon kondisyon sante mantal ki lakòz gwo chanjman nan atitid. Ou ka fè sik ant ou santi ou tris anpil oswa ba (depresyon) ak santi ou trè "moute" oswa plen enèji (mani oswa ipomani), epi aji yon fason ki diferan pase nòmal pou ou.
Sentòm Depresyon
- Ou ka santi ou trè fatige oswa tris.
- Ou ka pa jwi bagay ou anjeneral renmen.
- Santiman "desann" sa yo dire 2 semèn oswa plis.
Sentòm Mania
- Ou ka santi ou trè eksite oswa "anwo".
- Ou ka gen anpil enèji, pale anpil, oswa dòmi ti kras (menm si ou fatige).
- Moun ki pwòch ou yo ka di ou ap aji yon fason diferan.
- Sentòm "up" sa yo dire kat oswa plis jou youn apre lòt.
Aprann plis
Psikoz apre akouchman
Psikoz apre akouchman se yon kondisyon sante mantal ki ra men grav ki anjeneral rive nan premye mwa apre o(a) senhor(a) fin gen yon tibebe. Li kapab rive pita tou.
Li rive pi souvan pou paran premye fwa, moun ki gen maladi bipolè, oswa moun ki gen manm fanmi ki te gen psikoz apre akouchman. Psikoz apre akouchman se yon ijans epi li bezwen èd medikal rapid.
Ou ka santi oswa remake:
- Tande vwa oswa chuchotman ke lòt moun pa tande
- Wè bagay lòt moun pa wè
- Kwayans ki fè pè sou ou menm oswa sou tibebe ou a
- Santi konfizyon oswa santi melanje
- Difikilte pou pale oswa fè sans
- Santi ou trè ajite oswa gen twòp enèji
- Panse sou fè tèt ou oswa tibebe ou mal
- Pa dòmi ditou oswa santi ou pa bezwen dòmi
- Santi ou trè sispèk lòt moun
- Gwo chanjman nan atitid
Aprann plis ak jwenn èd
Kisa mwen ka fè pou ede tèt mwen apre tibebe a fèt?
Sèvi ak règ repoze apre akouchman 3/2/1
Premye semèn: Nan kabann
- Rete nan pijama ou.
- Nouri tèt ou, nouri ti bebe ou, epi repoze otan ke posib.
- Anbrase ti bebe ou epi kite lòt moun ede ak manje ak netwaye.
Dezyèm semèn: Anviwon kabann nan
- Deplase dousman nan chanm ou.
- Tanpri pran èd lè li ofri.
Twazyèm semèn: Anviwon kay la
- Tanpri fè ti mache kout
- Manje nan tab la.
- Repoze lè ou bezwen.
Oto-èd pou lespri ak kò ou
- Fè yon bagay pou ou menm chak jou. Tanpri pran yon ti moman pou fè yon bagay ki pral fè ou santi ou byen. Pran yon douch, manje yon repa chita sou tab la, koute mizik pi renmen ou, oswa fè cheve ou oswa fè klou ou yo.
- Panse a twa moun avèk ki ou ka pale. Li enpòtan pou ou pa santi ou pou kont ou apre tibebe a fèt. Tanpri fè aranjman pou apèl ak vizit
- Lè ou pare pou soti, soti ak tibebe w la. Tanpri eseye:
- Boston Public Library ti bebe chita sou janm ak tan istwa ( kalandriye BPL evènman paran-pitit GRATIS afiche regilyèman pa pwogram Teen and Tot BMC a)
- Aktivite Family Nurturing Center
- Aktivite pou Timoun: Community Kangaroo, Mommy Poppins
- BMC gwoup sipò (tanpri mande founisè ou pou plis enfòmasyon sou sa yo), ki gen ladan:
- Manman Ayisyen
- Paran rezilyan
Aprann plis sou swen sante mantal ou apre nesans bebe a
Jwenn èd kounye a pou yon kriz sante mantal
Si oumenm oswa yon moun ou konnen bezwen èd kounye a, ou ka itilize resous sa yo:
- Rele 1.800.981.HELP 24 èdtan pa jou, sèt jou pa semèn
- Vizite BMC Sèvis Sante Kominotè Konpòtman pou randevou pou randevou
- Rele oswa tèks Postpartum Sipò Entènasyonal (PSI) nan 1.800.944.4773.
- Para contactar PSI en Español, llama al 1.800.944.4773 (4PPD) #1 o manda un mensaje de texto al 971.203.7773